Zmieniają się zasady „małego ZUS plus”. Sprawdź, kto i jak długo zapłaci niższe składki

Od 1 stycznia 2026 roku osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą mogą korzystać z ulgi „mały ZUS plus” według nowych zasad, które precyzyjnie określają sposób liczenia okresów ulgi. Zmiany oznaczają możliwość opłacania niższych składek przez 36 miesięcy kalendarzowych w każdym 60-miesięcznym okresie prowadzenia działalności, a nowe reguły dotyczą także przedsiębiorców, którzy korzystali z ulgi wcześniej lub nigdy z niej nie skorzystali.

Jak ZUS liczy okresy ulgi i pięcioletniego limitu prowadzenia działalności

Przedsiębiorcy mogą płacić obniżone składki w ramach „małego ZUS plus” maksymalnie przez 36 miesięcy w ciągu każdych 60 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej. Do tych limitów ZUS wlicza każdy miesiąc kalendarzowy jako pełny, nawet wtedy, gdy przedsiębiorca prowadził działalność lub korzystał z ulgi tylko przez jeden dzień w danym miesiącu.

Do okresów 36 miesięcy kalendarzowych ulgi i 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej wlicza się jako pełny miesiąc każdy miesiąc kalendarzowy, w którym ktoś korzystał z ulgi lub prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą przez co najmniej jeden dzień – wyjaśnia Iwona Kowalska-Matis, rzeczniczka prasowa ZUS na Dolnym Śląsku.

Rzeczniczka wyjaśnia, że od stycznia 2026 roku przedsiębiorca może skorzystać z 36 miesięcy ulgi „mały ZUS plus” na nowych zasadach, niezależnie od tego, czy korzystał z niej przed 2026 rokiem, korzysta obecnie, czy nigdy wcześniej jej nie wybierał. Pozostałe warunki uprawniające do ulgi nie uległy zmianie.

Co z rozliczeniami, dodatkowymi miesiącami ulgi i rezygnacją

Przedsiębiorcy, którzy nie wykorzystali pełnych 36 miesięcy ulgi do końca grudnia 2025 roku, a nadal spełniają warunki do korzystania z „małego ZUS plus” od stycznia 2026 roku, nie muszą ponownie zgłaszać się do ubezpieczeń z kodami 05 90 XX lub 05 92 XX. W 2026 roku składają wyłącznie dokumenty rozliczeniowe z tym kodem oraz ZUS DRA cz. II albo ZUS RCA cz. II.

Pierwszy 60-miesięczny okres liczenia ulgi rozpoczyna się od miesiąca, w którym po grudniu 2025 roku przedsiębiorca zacznie korzystać z „małego ZUS plus”. Kolejne pięcioletnie okresy liczą się od miesiąca, w którym działalność zostanie rozpoczęta lub kontynuowana po zakończeniu poprzedniego okresu.

Jeżeli ktoś nie wykorzysta wszystkich 36 miesięcy ulgi w okresie 60 miesięcy prowadzonej działalności gospodarczej, to pozostałych miesięcy nie może wykorzystać w kolejnym 60-miesięcznym okresie. Limit ulgi „mały ZUS plus” przysługuje przez maksymalnie 36 miesięcy w 60-miesięcznych okresach – dodaje Iwona Kowalska-Matis.

Dodatkowo przedsiębiorcy, którzy w 2023 roku prowadzili działalność i korzystali z „małego ZUS plus”, mogą mieć prawo do dodatkowych 12 miesięcy ulgi. Jeśli nie wykorzystali ich do końca 2025 roku lub wykorzystali tylko część, mogą rozliczyć te miesiące po 2025 roku, z uwzględnieniem okresów już wykorzystanych.

Każdy przedsiębiorca może także zrezygnować z ulgi w dowolnym momencie lub w ogóle z niej nie skorzystać. Informację o rezygnacji przekazuje się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na formularzu ZUS ZUA albo ZUS ZZA z odpowiednim kodem ubezpieczenia. Brak zgłoszenia w wymaganym terminie oznacza, że ZUS uzna, iż przedsiębiorca zrezygnował z „małego ZUS plus”.