Pierwsze powojenne miesiące, niepewność jutra i próby odbudowy codziennego życia były tematem spotkania regionalistów poświęconego zimie 1945 roku na Dolnym Śląsku, które odbyło się z udziałem badaczy historii i pasjonatów regionu. Uczestnicy wydarzenia wrócili do momentu przełomu, pokazując go przez lokalne wspomnienia, archiwa, fotografie i historie konkretnych miejsc. W centrum opowieści znalazły się Legnica, Piątnica i Trzebnica, miasta i miejscowości, w których skutki wojny były widoczne jeszcze długo po jej zakończeniu, a spotkanie odbyło się w murach Muzeum Miedzi.

Legnica, Piątnica i Trzebnica widziane oczami regionalistów i badaczy historii

Podczas spotkania prezentowany był cykl wystąpień przygotowanych przez regionalistów zajmujących się dziejami Dolnego Śląska. Marek Żak ze Stowarzyszenia Pamięć i Dialog mówił o Legnicy w pierwszej połowie 1945 roku. Natalia Murdza ze stowarzyszenia TILIAE przybliżyła rok 1945 we wspomnieniach mieszkańców Pfaffendorf, czyli dzisiejszej Piątnicy. Daniel Buczak z Trzebnickiego Stowarzyszenia Historyczno Eksploracyjnego „Henryk Brodaty” przedstawił wykład „Jak Rosjanie Trzebnicę wyzwalali”. Franciszek Grzywacz pokazał Legnicę na powojennych fotografiach, a Wojciech Kodusza opowiadał o budynku Sądu Okręgowego, jego powojennej historii oraz śladach obecności Armii Czerwonej.

Budynek Sądu Okręgowego jako świadek powojennego przełomu

::photoreport{"type":"check-for-article","item":"23756"}

Integralną częścią wydarzenia było zwiedzanie budynku obecnego Sądu Okręgowego w Legnicy, które zostało włączone do programu jako uzupełnienie opowieści o powojennej Legnicy. Uczestnicy mogli zobaczyć fragmenty obiektu związane z jego funkcjonowaniem po 1945 roku i wysłuchać historii miejsca, które przez lata pełniło różne role.

Po wojnie w budynku obecnego Sądu Okręgowego w Legnicy mieściła się między innymi siedziba wojsk radzieckich. Zwiedzanie odbywało się w bardzo ograniczonym zakresie. Obejmowało przejście korytarzami budynku, możliwość zobaczenia części podziemi. Całość zakończyła się w sali konferencyjnej. Wiele osób liczyło na zobaczenie dawnych sal więziennych w podziemiach, ale takich pomieszczeń już nie ma. Znajdowały się one w budynku dołączonym do głównego gmachu, który został wyburzony.

Budynek, w którym znajdowały się pomieszczenia więzienne, został wyburzony po 1945 roku, a dokładniej po wyjściu wojsk w 1993 roku. Wcześniej następowała degradacja tego obiektu. Później doszło do wyburzenia i rozpoczęto remont obecnego budynku – powiedział wicedyrektor Sądu Okręgowego w Legnicy.

Do remontu obecnego gmachu przystąpiono w 2000 roku. Po zakończeniu prac Sąd Okręgowy rozpoczął w październiku 2000 roku w budynku swoją działalność. Sąd, który zazwyczaj kojarzy się z rozprawami, tym razem stanął otworem przed zwiedzającymi. Kolejny raz w ramach wycieczki będzie można zajrzeć do niego już za kilka miesięcy.

Jesteśmy otwarci na takie inicjatywy jak to dzisiejsze spotkanie. Zależy nam na tym, żeby sąd nie kojarzył się wyłącznie z rozprawami i wyrokami. Naszymi petentami są nie tylko osoby przychodzące na rozprawy, ale także ludzie, którzy załatwiają różne sprawy urzędowe, na przykład związane z krajowym rejestrem karnym. Chcemy pokazywać, jak wygląda praca sądu od środka, jak funkcjonuje wymiar sprawiedliwości i jak wygląda codzienna praca sędziów oraz urzędników. W maju planujemy udział w Nocy Otwartych Sądów, która odbędzie się 22 maja, i będzie to kolejna okazja do spotkania z mieszkańcami – podkreśliła Magdalena Tabor, dyrektor Sądu Okręgowego

Spotkanie poświęcone zimie 1945 roku na Dolnym Śląsku pokazało historię regionu poprzez konkretne miejsca, ludzi i zachowane ślady przeszłości. To opowieść o czasie, który ukształtował powojenny Dolny Śląsk i którego konsekwencje pozostają widoczne do dziś w archiwach, miejskiej przestrzeni i lokalnej pamięci.