Przed wyborami dwa drogowskazy, po wyborach ślepa uliczka. Zarząd LSM musi wyjaśnić, dokąd zaprowadził spółdzielców

O wymaganej większości zarząd mówił przed wyborami. Co z tym zrobili?

Spór dotyczy wyboru organu, który kontroluje działalność Zarządu Legnickiej Spółdzielni Mieszkaniowej z Janem Szynalskim na czele. Rada nadzorcza nadzoruje wydatki i decyzje władz spółdzielni, a także powołuje i odwołuje członków zarządu. Prawidłowość jej wyboru ma więc bezpośrednie znaczenie dla spółdzielców.

Jak relacjonuje Wojciech Obremski, członek rady nadzorczej, temat wymaganej większości pojawił się już na posiedzeniu 2 czerwca 2026 roku. Zastępca prezesa Dariusz Trawiński miał wówczas poinformować, że kandydaci do nowej rady będą musieli uzyskać bezwzględną większość głosów. Powoływał się przy tym na opinię prawną.

Obremski poprosił o jej udostępnienie. Jak podaje, nie otrzymał jej na posiedzeniu, dlatego 3 czerwca ponowił prośbę mailowo. Dokument dostał ostatecznie przed walnym zgromadzeniem.

Opinia radcy prawnego Dariusza Wocióra jest datowana na 5 czerwca 2026 roku. Tę samą datę ma pieczęć wpływu do sekretariatu LSM. Prawnik uznał, że do wyboru kandydata potrzebne są dwa warunki: odpowiednio wysoka pozycja wśród kandydatów oraz poparcie przekraczające połowę ważnie oddanych głosów.

Zarząd powoływał się więc na stanowisko prawne przed datą pisemnej opinii. Sama ta kolejność nie dowodzi, że wcześniej nie było konsultacji ustnej. Wymaga jednak wyjaśnienia, na jakiej podstawie Trawiński przedstawił radzie wymóg większości i dlaczego dokumentu nie udostępniono od razu na prośbę jej członka.

Najważniejsze pytanie dotyczy jednak tego, co zarząd zrobił z tą opinią przed wyborami.

Spółdzielcy głosowali według zasady zapisanej w statucie i regulaminie

Według relacji Obremskiego podczas walnego zgromadzenia nie wyjaśniono członkom rozbieżności między opinią prawną a stosowanymi zasadami. Wybory przeprowadzono przy założeniu, że mandaty przypadną kandydatom z kolejno największą liczbą głosów.

Taką zasadę określa § 13 ust. 18 regulaminu obrad walnego zgromadzenia, uchwalonego w 2014 roku. Podobne postanowienia zawiera również statut LSM. Przewiduje wybór kandydatów z najlepszymi wynikami, z uwzględnieniem podziału mandatów pomiędzy części walnego i osiedla. Zawiera też przepis nakazujący uwzględniać przy obliczaniu większości tylko głosy oddane za i przeciw.

Rozbieżność dotyczyła podstawowych zasad ustalania wyniku wyborów. Od przyjętej interpretacji zależało, czy wystarczy wyprzedzić pozostałych kandydatów, czy trzeba jeszcze przekroczyć określony próg poparcia. To informacja istotna zarówno dla głosujących, jak i osób prowadzących obrady.

Regulamin był przez lata zmieniany. W maju 2018 roku walne zgromadzenie przyjęło do niego aneks. Zmiany dotyczyły między innymi kart wyborczych i rozstrzygania remisów. Zasadę wyboru według największej liczby głosów pozostawiono.

Jeżeli zarząd przed tegorocznymi wyborami uznał, że ta reguła nie wystarcza, powinien wyjaśnić, jakie działania podjął, by przygotować głosowanie zgodne z otrzymaną interpretacją. Jeżeli jej nie podzielał, dlaczego wcześniej przedstawiał ją radzie jako obowiązującą zasadę?

Zastosowanie progu większości mogło całkowicie zmienić wynik wyborów

W czterech częściach walnego głosowało łącznie 482 członków spółdzielni. Najlepszy wynik kandydata wyniósł 181 głosów.

Przy podstawie wynoszącej 482 głosujących bezwzględna większość oznaczałaby co najmniej 242 głosy. Żaden kandydat nie osiągnął takiego wyniku. Zastosowanie progu opisanego w opinii mogło więc przesądzić o tym, czy rada w ogóle została wybrana.

Dla prawidłowego wyliczenia większości kluczowe jest ustalenie liczby osób uczestniczących w głosowaniu wyborczym oraz sposobu zakwalifikowania kart. Liczba podpisów na liście obecności nie musi być równoznaczna z liczbą głosujących.

To rozróżnienie ma oparcie w orzecznictwie. Sąd Najwyższy w wyroku z 24 czerwca 2022 roku, sygn. II CSKP 374/22, podzielił stanowisko, że przy ustalaniu większości trzeba brać pod uwagę osoby uczestniczące w głosowaniu, a nie wszystkich, którzy pojawili się na zgromadzeniu. Odwołał się również do wcześniejszego orzeczenia z 2018 roku dotyczącego większości bezwzględnej.

Przywołane orzeczenia nie zastępują rozstrzygnięcia sprawy LSM. Pokazują jednak, że problem sposobu liczenia większości był znany przed czerwcowymi wyborami. Spółdzielcy powinni otrzymać jasne zasady przed oddaniem głosów, a nie poznawać sprzeczne interpretacje już po wyborze rady.

Zarząd zapewniał, że wybory były prawidłowe, i odsyłał do kolegium

::news{"type":"see-also","item":"140440"}

W odpowiedzi na pytania redakcji, z 28 października, zarząd stwierdził, że zasady wyborów wynikały ze statutu i „nie wymagały odrębnego opiniowania przez obsługę prawną”. Zapewnił również, że wybory przeprowadzono prawidłowo.

Za obliczenie głosów odpowiadały komisje mandatowo-skrutacyjne. Ustalenie wyników zarząd przypisał kolegium walnego zgromadzenia, złożonemu z przewodniczących i sekretarzy poszczególnych części obrad. Pismo podpisali Jan Szynalski oraz Marek Poradowski, zastępca prezesa ds. techniczno-eksploatacyjnych.

Kompetencje kolegium wynikają ze statutu. Nie wyjaśniają jednak, co zarząd zrobił z posiadaną przed wyborami opinią. Przygotowanie walnego i poinformowanie uczestników o znanych wątpliwościach to inne czynności niż końcowe potwierdzenie wyników.

Statut daje zarządowi prawo zgłaszania projektów uchwał. Przewiduje też, że obrady otwiera prezes lub upoważniony członek zarządu, a członkom zarządu i rady nadzorczej głos może być udzielany poza kolejnością. Była więc możliwość przedstawienia problemu uczestnikom.

Obremski podkreśla, że jako pojedynczy członek rady nie mógł sam zmienić zasad wyborów.

To Zarząd, wraz z obsługującymi spółdzielnię radczyniami prawnymi, powinien poinformować zebranych członków, według jakich zasad wybierana jest Rada – uważa Wojciech Obremski.

Członek rady miał prawo zabrać głos, ale nie mógł samodzielnie rozstrzygnąć rozbieżności ani narzucić wszystkim częściom walnego sposobu ustalania wyników.

20 października Sąd Okręgowy w Legnicy wstrzymał wykonanie uchwały o wyborze rady na kadencję 2026–2029. Zarząd potwierdził, że wskutek zabezpieczenia rada nie może odbywać posiedzeń ani podejmować uchwał. W październikowej odpowiedzi deklarował też, że nie zgadza się z postanowieniem i analizuje możliwość jego zaskarżenia. Zabezpieczenie nie jest wyrokiem przesądzającym o prawidłowości wyborów.

Spółdzielcy ponoszą jednak skutki sporu już teraz. Wybrany przez nich organ nie może pracować, a zarząd nadal kieruje LSM. Kto otrzymał czerwcową opinię? Czy poznali ją przewodniczący obrad i komisje liczące głosy? Dlaczego przed wyborami nie wyjaśniono, która zasada będzie stosowana i z jakiego powodu?

Odpowiedzialność kolegium za podsumowanie wyborów nie zwalnia zarządu z odpowiedzi na pytania o jego własne działania przed walnym.