Co roku przygotowując się do sporządzenia zeznania podatkowego zastanawiamy się, jak się rozliczyć: osobno czy razem z małżonkiem?

Wspólne zeznanie polega na tym, że wypełnia się tylko jeden dokument PIT – na imię obojga małżonków i wykazuje w nim wszystkie ich przychody. Analizując zapis ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zauważamy, że w przypadku wspólnego rozliczenia podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków. Każdy z małżonków osobno korzysta również z ulg i odliczeń.

Tyle ustawa, a co praktycznie z tego wynika?

Trzeba sprawdzić, kiedy takie wspólne opodatkowanie nam się opłaca. Wspólne opodatkowanie opłaca się wtedy, kiedy jeden z małżonków zarabia na tyle dużo, że jego dochody spowodowałyby podatek liczony według wyższej stawki skali podatkowej czyli 32% zamiast 18%. To zaś oznacza, że wspólne rozliczenie ma sens wtedy, kiedy suma przychodów małżonków po odliczeniu kosztów i ulg oraz podzieleniu dochodu na 2 pokaże dochód mniejszy bądź równy 85.528,00zł. Jeżeli oboje małżonkowie osiągają dochody mieszczący się w pierwszym przedziale skali podatkowej, czyli do 85.528,00zł wspólne rozliczenie jest neutralne, to znaczy, że podatek będzie taki sam jak przy złożeniu dwóch odrębnych zeznań.

Wspólne rozliczenie jest najkorzystniejsze dla tych małżeństw, w którym jeden z małżonków nie pracuje i nie osiąga żadnych dochodów, a drugi uzyskuje dochód w wysokości 171 056,00 zł. W takim przypadku cały dochód roczny pozostanie bowiem opodatkowany według stawki 18%. Będzie to kwota 12,529,94 zł.

Jeżeli zarobek jednego z małżonków przekroczy próg skali podatkowej i zarobi więcej niż 171 056 zł lub mniej niż tę kwotę lub też jeżeli drugi małżonek uzyska jakikolwiek zarobek – zysk podatkowy będzie odpowiednio niższy.

Wspólne opodatkowanie będzie opłacalne również w przypadku, gdy jeden z małżonków zarabia mniej niż 85,528 zł (czyli rozlicza się według stawki 18%, a drugi nie zarabia w ogóle lub zarabia mniej niż 3091 zł). W tym przypadku małżonkowie mogą bowiem wykorzystać kwotę wolną od podatku przysługującą każdemu z nich, której mniej zarabiający z tych małżonków nie miałby możliwości wykorzystać.

Jeżeli już ustalimy czy opłaca nam się wspólnie rozliczyć, to musimy sprawdzić czy spełniamy warunki by z takiego rozliczenia móc skorzystać.

Aby opodatkować się wspólnie z małżonkiem trzeba:

- pozostawać przez cały rok w małżeńskiej wspólności majątkowej, co oznacza , że łącznie nie opodatkują się małżonkowie za rok podatkowy, w którym weszli w związek małżeński, powrócili do ustroju majątkowego współwłasności ustawowej posiadając wcześniej inny ustrój majątkowy lub też gdy w danym roku z tego ustroju zrezygnowali. Muszą wspólność ustawową majątkową posiadać cały rok. Małżonkowie w separacji faktycznej zachowują prawo do wspólnego opodatkowania. Separacja prawna, orzeczona przez sąd uniemożliwia wspólne rozliczenie – choć związek małżeński istnieje separacja powoduje rozdzielność majątkową, wyłączającą prawo do wspólnego opodatkowania
- złożyć oświadczenie w formie pisemnej, że za dany rok opodatkowuje się łącznie.

Oświadczenie takie składa się wskazując właśnie taką formę opodatkowania w deklaracji PIT (zaznaczenie odpowiedniego pola deklaracji). Nie ma konieczności dodatkowo pisać oświadczenia. Wystarczy, że podpis pod deklaracją złoży jeden z małżonków, jest ona tak samo ważna, jak deklaracja podpisana przez obydwoje. Oświadczenie jednego z małżonków jest szczególnie przydatne przy rozliczeniach za pomocą Internetu, gdzie kiedyś standardowo wymagano najpierw złożenia UPL-1 w formie standardowej (czyli upoważnienia drugiego małżonka, złożonego na piśmie przesłanego lub przekazanego organowi), a dopiero później możliwe było podpisywanie deklaracji przez podatników. Obecnie UPL-1 nie jest już konieczny, a deklaracja może być wysłana przez Internet przez jednego z małżonków, który złoży na deklaracji wniosek o wspólne opodatkowanie. 

- Nie korzystać z opodatkowania liniowego, ryczałtem (oprócz najmu prywatnego), kartą podatkową, podatkiem tonażowym.

Jeżeli podatnik rozlicza najem prywatny (ruchomości, nieruchomości, prawa) opłacając podatek ryczałtem, to do tego przychodu nie zastosuje on również wspólnego opodatkowania. Jest to jednak jedyny przypadek, w którym podatnicy mają możliwość opodatkować się ryczałtem – a jednocześnie rozliczać inne przychody w ramach rozliczenia wspólnego. C.d.n